મહારાષ્ટ્રમાં ખેડૂતો માટે હરિયાળી ક્રાંતિ: ટોરેન્ટ ગ્રીન એનર્જીએ નાસિકમાં ૩૨૨ મેગાવોટના વિકેન્દ્રિત સૌર પ્રોજેક્ટ્સનું સફળ કમિશનિંગ કર્યું
દેશની અગ્રણી સંકલિત પાવર યુટિલિટી કંપની ‘ટોરેન્ટ પાવર’ની સંપૂર્ણ માલિકીની પેટાકંપની ‘ટોરેન્ટ ગ્રીન એનર્જી પ્રાઇવેટ લિમિટેડ’ દ્વારા રાજ્યના ઊર્જા ક્ષેત્રમાં એક નવો ઇતિહાસ રચવામાં આવ્યો છે. કંપનીએ મહારાષ્ટ્ર સરકારની મહત્વાકાંક્ષી ‘મુખ્યમંત્રી સૌર કૃષિ વાહિની યોજના ૨.૦’ (MSKVY 2.0) હેઠળ નાસિક જિલ્લામાં કુલ ૩૨૨ મેગાવોટ પીક (MWp) ક્ષમતા ધરાવતા ગ્રાઉન્ડ-માઉન્ટેડ વિકેન્દ્રિત સૌર ઊર્જા પ્રોજેક્ટ્સ સફળતાપૂર્વક શરૂ કર્યા છે. ભારત સરકારના કૃષિ ક્ષેત્રના સૌરીકરણ અને ઊર્જા આત્મનિર્ભરતાના લક્ષ્યોને આગળ ધપાવતી આ પહેલથી ખેડૂતોને હવે દિવસે પણ વિશ્વસનીય વીજ પુરવઠો મળી રહેશે.
આ સમગ્ર પ્રોજેક્ટ ભારત સરકારની ‘પ્રધાનમંત્રી કિસાન ઉર્જા સુરક્ષા એવમ ઉત્થાન મહાભિયાન’ (PM-KUSUM) યોજનાના ઘટક-સી (Component-C) હેઠળ ફીડર-લેવલ સોલારાઇઝેશનના અમલીકરણ ભાગરૂપે વિકસાવવામાં આવ્યો છે. આ પ્રોજેક્ટ્સમાંથી પેદા થતી તમામ સ્વચ્છ વીજળી મહારાષ્ટ્ર રાજ્ય વીજ વિતરણ કંપની લિમિટેડ (MSEDCL) ને આગામી ૨૫ વર્ષના લાંબા ગાળાના પાવર પર્ચેઝ એગ્રીમેન્ટ (PPA) હેઠળ પૂરી પાડવામાં આવશે.
નાસિકના ૧૪ તાલુકા અને ૫૦ સ્થળો પર ફેલાયેલું ભૌગોલિક વૈવિધ્ય
ટોરેન્ટ ગ્રીન એનર્જી દ્વારા અમલમાં મુકાયેલો આ પોર્ટફોલિયો MSKVY ફ્રેમવર્ક હેઠળ હાથ ધરવામાં આવેલા સૌથી વ્યાપક અને ભૌગોલિક રીતે અત્યંત વૈવિધ્યસભર કૃષિ ફીડર સૌરકરણ પ્રોજેક્ટ્સમાંથી એક છે. કંપનીએ નાસિક જિલ્લાના ૧૪ જેટલા તાલુકાઓમાં પથરાયેલા ૫૦ જુદા જુદા સ્થળો પર આ સોલાર પ્લાન્ટ્સ સ્થાપિત કર્યા છે.
સ્થાનિક સ્તરે વીજ ઉત્પાદન કરીને તેને સીધા જ ગ્રામીણ ફીડરો સાથે જોડવાથી વીજળીના ટ્રાન્સમિશન અને ડિસ્ટ્રિબ્યુશન (T&D) માં થતું મોટું નુકસાન અટકાવી શકાશે. આ ઉપરાંત, સ્થાનિક ગ્રીડની કાર્યક્ષમતા અને વોલ્ટેજ પ્રોફાઇલમાં સુધારો થશે, જેથી ગ્રામીણ વિસ્તારોને અવિરત વીજળી મળી રહેશે.
જટિલ પડકારો પાર કરીને ઇજનેરી શ્રેષ્ઠતાનું ઉદાહરણ
એક સાથે ૫૦ જેટલા વિવિધ સ્થળો પર આટલા મોટા પાયે સોલાર પ્લાન્ટ્સ સ્થાપવા એ ટેકનિકલ અને વ્યવસ્થાપકીય દ્રષ્ટિએ ખૂબ જ પડકારજનક કામગીરી હતી. કંપનીએ આ જટિલ પ્રોજેક્ટના અમલીકરણ માટે જમીન સંપાદન સંબંધિત પ્રશ્નોનું ઝડપી નિરાકરણ, સ્થાનિક સરકારી મંજૂરીઓ મેળવવી, ગ્રીડ કનેક્ટિવિટી સુનિશ્ચિત કરવી અને તમામ સ્થળો પર એક સાથે બાંધકામ પ્રવૃત્તિઓનું સુચારૂ સંકલન કરવું જેવી અનેક પ્રક્રિયાઓ સફળતાપૂર્વક પૂર્ણ કરી છે. કંપનીની એન્જિનિયરિંગ ક્ષમતા અને આયોજનબદ્ધ કામગીરીને કારણે આ વિશાળ વિતરણ નેટવર્ક નિર્ધારિત સમયમર્યાદામાં કાર્યરત થઈ શક્યું છે.
કૃષિ ક્ષેત્ર અને પર્યાવરણને મળનારો મોટો ફાયદો
પરંપરાગત રીતે ખેડૂતોને સિંચાઈ માટે રાત્રિના સમયે વીજળી મળતી હતી, જેના કારણે તેમને ભારે મુશ્કેલીઓનો સામનો કરવો પડતો હતો. હવે, ખેતીના માંગ કેન્દ્રોની નજીક જ સ્વચ્છ ઉર્જાનું ઉત્પાદન થવાથી ખેડૂતોને દિવસ દરમિયાન જ પૂરતા પ્રમાણમાં વીજ પુરવઠો ઉપલબ્ધ થશે, જે ટકાઉ ખેતી અને પાકની ઉત્પાદકતા વધારવામાં મદદરૂપ બનશે. પર્યાવરણની દ્રષ્ટિએ પણ કાર્બન ઉત્સર્જનમાં મોટો ઘટાડો થશે, જે ભારતના વર્ષ ૨૦૭૦ સુધીના નેટ-ઝીરો લક્ષ્યાંકને હાંસલ કરવામાં મદદ કરશે.
ટોરેન્ટ ગ્રુપનું પાવર સેક્ટરમાં વધતું પ્રભુત્વ
આ સફળ કમિશનિંગ સાથે જ ટોરેન્ટ ગ્રુપે ભારતના સ્વચ્છ ઊર્જા સંક્રમણ (Clean Energy Transition) પ્રત્યેની પોતાની કટિબદ્ધતાને વધુ મજબૂત બનાવી છે. નોંધનીય છે કે, ટોરેન્ટ પાવર એ રૂ. ૪૯,૦૦૦ કરોડના વિશાળ કારોબાર ધરાવતા ‘ટોરેન્ટ ગ્રુપ’ની રૂ. ૨૯,૦૦૦ કરોડની સંકલિત પાવર યુટિલિટી કંપની છે. ટોરેન્ટ ગ્રુપ દેશના પાવર સેક્ટરમાં ઉત્પાદન (Generation), ટ્રાન્સમિશન (Transmission) અને વિતરણ (Distribution) એમ સમગ્ર પાવર વેલ્યુ ચેઇનમાં મજબૂત અને નિર્ણાયક હાજરી ધરાવે છે.
આ નવા ૩૨૨ મેગાવોટના પ્રોજેક્ટના ઉમેરા સાથે ટોરેન્ટનો ગ્રીન એનર્જી પોર્ટફોલિયો વધુ સશક્ત બન્યો છે અને મહારાષ્ટ્રના ગ્રામીણ વિસ્તારોમાં સામાજિક-આર્થિક પરિવર્તનનો નવો યુગ શરૂ થયો છે.
