તેલંગાણા સરકાર ૨૦૩૦ સુધીમાં નવીનીકરણીય ઉર્જા ક્ષમતા ત્રણ ગણી કરવા માટે કેન્દ્રીય સહાય અને વિશિષ્ટ ફંડિંગ પર ધ્યાન કેન્દ્રિત કરી રહી છે
ભારતમાં સ્વચ્છ ઉર્જા (Clean Energy) ક્ષેત્રે તીવ્ર ઝડપે થઈ રહેલા પરિવર્તન વચ્ચે તેલંગાણા સરકારે એક મહત્વકાંક્ષી લક્ષ્યાંક નિર્ધારિત કર્યો છે. રાજ્ય સરકાર વર્ષ ૨૦૩૦ સુધીમાં પોતાની રિન્યુએબલ એનર્જી (નવીનીકરણીય ઉર્જા) ક્ષમતાને ત્રણ ગણી વધારવાની દિશામાં આગળ વધી રહી છે. આ વિશાળ લક્ષ્યને પૂર્ણ કરવા માટે તેલંગાણા કેન્દ્ર સરકાર દ્વારા મંજૂર કરવામાં આવેલી ₹૧.૮૬ લાખ કરોડની ‘ગ્રીન એનર્જી કોરિડોર ફેઝ-III’ (GEC-III) યોજના હેઠળ ભંડોળ મેળવવાની તૈયારી કરી રહ્યું છે.
જો કેન્દ્ર સરકાર દ્વારા તેલંગાણાના પ્રસ્તાવિત વીજ ટ્રાન્સમિશન અને બેટરી-સ્ટોરેજ પ્રોજેક્ટ્સને આ કાર્યક્રમ હેઠળ આખરી મંજૂરી આપવામાં આવે, તો રાજ્યના ઊર્જા માળખાને અભૂતપૂર્વ મજબૂતી મળશે.
ઉત્પાદન ક્ષમતા ૨૯,૬૪૫ મેગાવોટ સુધી પહોંચાડવાનું લક્ષ્ય
અધિકૃત આંકડાઓ અનુસાર, તેલંગાણા સરકાર વર્ષ ૨૦૨૫-૨૬માં પોતાની વર્તમાન રિન્યુએબલ ક્ષમતા ૧૦,૬૪૨ મેગાવોટથી વધારીને વર્ષ ૨૦૨૯-૩૦ સુધીમાં ૨૯,૬૪૫ મેગાવોટ સુધી લઈ જવા માંગે છે. આ લક્ષ્યાંકને પહોંચી વળવા માટે ગ્રીડ ઈન્ફ્રાસ્ટ્રક્ચરમાં મોટો સુધારો કરવો અનિવાર્ય છે.
સેન્ટ્રલ ઇલેક્ટ્રિસિટી ઓથોરિટી (CEA) ને આ યોજનામાં જોડાવા માટે રજૂઆત કરનારા દેશના ૧૩ રાજ્યોમાં તેલંગાણાનો પણ સમાવેશ થાય છે. GEC-III યોજનાનો મુખ્ય હેતુ રાજ્યની અંદર નવીનીકરણીય ઉર્જાના ટ્રાન્સમિશન નેટવર્કને સક્ષમ બનાવવાનો, ગ્રીડની ભીડ ઘટાડવાનો અને બેટરી એનર્જી સ્ટોરેજ સિસ્ટમ્સ (BESS) સ્થાપવાનો છે, જેથી પીક-અવરમાં વધતી વીજ માંગનું સરળતાથી સંચાલન કરી શકાય.

મંત્રીમંડળ દ્વારા ૭,૮૦૦ મેગાવોટની નવી યોજનાઓને લીલી ઝંડી
રાજ્ય સરકારે તાજેતરમાં જ કેબિનેટ બેઠકમાં ૭,૮૦૦ મેગાવોટની નવી ઉત્પાદન અને સ્ટોરેજ ક્ષમતા ઊભી કરવા માટેની મંજૂરી આપી દીધી છે. આ મંજૂર કરાયેલી યોજનામાં વિવિધ ઉર્જા સ્ત્રોતોનો યોગ્ય સમન્વય કરવામાં આવ્યો છે:
-
સૌર ઉર્જા (Solar Energy): ૩,૦૦૦ મેગાવોટ નવી સોલર ઉત્પાદન ક્ષમતા.
-
બેટરી સ્ટોરેજ (BESS): ૪,૦૦૦ મેગાવોટની વિશાળ બેટરી સ્ટોરેજ ક્ષમતા, જે ગ્રીડ સ્ટેબિલિટી જાળવવામાં મદદ કરશે.
-
પવન ઉર્જા (Wind Energy): ૮૦૦ મેગાવોટની નવી વિન્ડ પાવર ક્ષમતા.

વિગતવાર રોડમેપ અને ટ્રાન્સમિશન પ્લાનિંગ
તેલંગાણા ઊર્જા વિભાગના ઉચ્ચ અધિકારીના જણાવ્યા મુજબ, ઊર્જા વિભાગ અને ‘TG ટ્રાન્સકો’ (TG TRANSCO) ને રાજ્યના વર્તમાન તેમજ સંભવિત સોલર, વિન્ડ, પમ્પ્ડ-સ્ટોરેજ અને હાઇબ્રિડ જનરેશન ક્લસ્ટરોની ઓળખ કરવાની જવાબદારી સોંપવામાં આવી છે.
આ ઉપરાંત, ભવિષ્યમાં ઉમેરાનારી ઉર્જા ક્ષમતા અને વીજળીને ગ્રીડમાં ઈન્જેક્ટ કરવા માટેના સંભવિત પોઈન્ટ્સ નક્કી કરીને કેન્દ્ર સરકારને એક વિગતવાર પ્રોજેક્ટ અહેવાલ (DPR) સબમિટ કરવામાં આવશે, જેથી GEC-III હેઠળ વધુમાં વધુ કેન્દ્રીય નાણાકીય સહાય મેળવી શકાય.



