ઉદ્યોગો માટે સોનાનો સુરજ! શાનડોંગ પ્રાંતમાં ગ્રીન એનર્જીને લઈને કરાઈ આવી મોટી જાહેરાત
ચીનના શાન્ડોંગ પ્રાંતના નેશનલ ડેવલપમેન્ટ એન્ડ રિફોર્મ કમિશન (NDRC), પ્રાંતિક ઉર્જા બ્યુરો અને નેશનલ એનર્જી એડમિનિસ્ટ્રેશનની શાન્ડોંગ ઓફિસે સંયુક્ત રીતે “શાન્ડોંગ પ્રાંતમાં ડાયરેક્ટ ગ્રીન વીજળી પુરવઠાના વિકાસને પ્રોત્સાહન આપવા માટેની અમલીકરણ યોજના” બહાર પાડી છે. આ યોજના સાથે પ્રોજેક્ટ તૈયાર કરવાની એક પ્રમાણભૂત રૂપરેખા પણ જાહેર કરવામાં આવી છે. આ નવી નીતિનો મુખ્ય ઉદ્દેશ્ય ડાયરેક્ટ ગ્રીન પાવર સપ્લાય અંગેની રાષ્ટ્રીય નીતિનો અમલ કરવાનો અને પ્રાંતમાં પર્યાવરણને અનુકૂળ ઉર્જાના વપરાશને પ્રોત્સાહન આપવાનો છે.

આ યોજના હેઠળ ડાયરેક્ટ ગ્રીન વીજળીના ઉપયોગ માટે ચાર મુખ્ય પરિસ્થિતિઓ (Scenarios) નક્કી કરવામાં આવી છે:
૧. નવો વીજ વપરાશ (New Loads),
૨. કેપ્ટિવ પાવર પ્લાન્ટનું નવીનીકરણ (Captive Power Plant Retrofits),
૩. નિકાસ આધારિત ઉત્પાદન (Export Manufacturing), અને
૪. ગ્રીડ કનેક્શનમાં અડચણ ધરાવતી નવી ઉર્જા (New energy with obstructed grid connection).
પ્રોજેક્ટનું આયોજન અને કડક માપદંડો
આ નીતિ હેઠળ એ સ્પષ્ટ કરવામાં આવ્યું છે કે ડાયરેક્ટ ગ્રીન વીજળી પ્રોજેક્ટ્સ સામાન્ય રીતે કાઉન્ટી (જિલ્લા) સ્તરે જ યોજવામાં આવશે. જો કોઈ પ્રોજેક્ટ બે કે તેથી વધુ કાઉન્ટીઓને આવરી લેતો હોય, તો તેના માટે ખાસ તકનીકી અને આર્થિક સમીક્ષા જરૂરી રહેશે.
પ્રોજેક્ટની કાર્યક્ષમતા સુનિશ્ચિત કરવા માટે કેન્દ્ર સરકારે કેટલાક કડક માપદંડો નક્કી કર્યા છે:
-
૬૦% સ્વ-વપરાશ: પ્રોજેક્ટ દ્વારા ઉત્પાદિત કુલ લીલી વીજળીમાંથી ઓછામાં ઓછો ૬૦% હિસ્સો સ્થાનિક સ્તરે જ વપરાઈ જવો જોઈએ.
-
૨૦% થી વધુ વધારાની વીજળી ગ્રીડમાં નહીં: ઉત્પાદિત વીજળીનો ૨૦% થી વધુ હિસ્સો મુખ્ય વીજ ગ્રીડમાં મોકલી શકાશે નહીં.
-
પ્રાંતિક સરેરાશ દર: પ્રોજેક્ટ્સનો નવો ઉર્જા ઉપયોગ દર પ્રાંતિક સરેરાશ દર કરતાં નીચો હોવો જોઈએ નહીં.
મંજૂરી પ્રક્રિયા અને ત્રિ-સ્તરીય વ્યવસ્થા
આ પ્રોજેક્ટ્સને ઝડપી અને પારદર્શક મંજૂરી મળે તે માટે ત્રિ-સ્તરીય મંજૂરી પ્રક્રિયા (Hierarchical Approval Mechanism) ની સ્થાપના કરવામાં આવી છે:
૧. એન્ટરપ્રાઇઝ અરજી: સૌપ્રથમ સંબંધિત કંપની કે ઉદ્યોગે પોતાની યોજના રજૂ કરવાની રહેશે.
૨. મ્યુનિસિપલ સ્તરીય પ્રાથમિક સમીક્ષા: સ્થાનિક મ્યુનિસિપલ તંત્ર દ્વારા યોજનાની પ્રાથમિક તપાસ કરવામાં આવશે.
૩. પ્રાંતિક સ્તરીય તૃતીય-પક્ષ મૂલ્યાંકન: અંતિમ મંજૂરી માટે પ્રાંતિક સ્તરે સ્વતંત્ર નિષ્ણાતો દ્વારા આકારણી કરવામાં આવશે.

સંચાલન નિયમો અને અનુપાલન સંચાલન
સુવ્યવસ્થિત કામગીરી માટે કેટલાક સુમેળભર્યા સંચાલન નિયમો પણ અમલમાં મૂકવામાં આવ્યા છે:
-
સમકાલીન કમિશનિંગ: ઉત્પાદન પ્લાન્ટ અને વીજ વપરાશ એકમો એકસાથે શરૂ થાય તે સુનિશ્ચિત કરવામાં આવશે.
-
વાર્ષિક ક્લિયરિંગ: દર વર્ષે નક્કી કરેલા લક્ષ્યાંકો અને માપદંડોની સમીક્ષા કરવામાં આવશે.
-
ત્રણ વર્ષની એક્ઝિટ મિકેનિઝમ: જો કોઈ પ્રોજેક્ટ સળંગ ત્રણ વર્ષ સુધી નક્કી કરેલા નીતિગત નિયમો અને માપદંડોનું પાલન કરવામાં નિષ્ફળ જશે, તો તેને આ યોજનામાંથી બહાર કરી દેવામાં આવશે.
આ ઉપરાંત, પ્રોજેક્ટને સુચારુ રીતે ચલાવવા માટે જમીનનો સર્વગ્રાહી ઉપયોગ, પર્યાવરણીય અસર મૂલ્યાંકન (EIA) અને ગ્રીડ કનેક્શન સંબંધિત જરૂરી કાગળો અને માર્ગદર્શિકા પણ પૂરી પાડવામાં આવી છે.
આંતરરાષ્ટ્રીય વેપાર અને ઉદ્યોગો માટે ફાયદા
સમર્પિત ડાયરેક્ટ પાવર લાઈનો દ્વારા, આ યોજના શાન્ડોંગ પ્રાંતમાં પવન અને સૂર્ય ઉર્જાના સ્થાનિક વપરાશના માર્ગોને વિસ્તૃત કરશે. આ નીતિ ખાસ કરીને નિકાસ-લક્ષી અને વધુ ઉર્જા વાપરતા ઉદ્યોગો માટે આશીર્વાદરૂપ સાબિત થશે.
આંતરરાષ્ટ્રીય બજારમાં વધી રહેલા કાર્બન બેરિયર્સ (જેમ કે કાર્બન બોર્ડર ટેક્સ) ને પાર કરવામાં અને ગ્રીન એનર્જીના ઉપયોગનો ખર્ચ ઘટાડવામાં આ પગલું ચાવીરૂપ ભૂમિકા ભજવશે. આ યોજનાથી શાન્ડોંગના ઉદ્યોગો વૈશ્વિક સ્તરે વધુ સ્પર્ધાત્મક બની શકશે.



