રોકાણકારો સાવધાન! IREDA ની લોન મંજૂરીઓમાં ૭૧% નું મોટું ગાબડું: હવે શું કરવું?
ભારતની અગ્રણી સરકારી ગ્રીન એનર્જી ફાઇનાન્સિંગ કંપની ઇન્ડિયન રિન્યુએબલ એનર્જી ડેવલપમેન્ટ એજન્સી (IREDA) એ જૂન ૨૦૨૬ માં સમાપ્ત થયેલા પ્રથમ ત્રિમાસિક ગાળા (Q1) ના નાણાકીય પરિણામો જાહેર કરી દીધા છે. કંપનીએ વાર્ષિક ધોરણે પોતાની આવક અને નફામાં મજબૂત વૃદ્ધિ નોંધાવી છે. પરંતુ, જો ક્વાર્ટર-ઓન-ક્વાર્ટર (QoQ) ધોરણે જોઈએ તો નફામાં ઘટાડો જોવા મળ્યો છે.

નાણાકીય પ્રદર્શન: આવક અને નફાનું ચિત્ર
કંપનીના નાણાકીય આંકડાઓ પર નજર કરીએ તો આવક અને નફાની સ્થિતિ નીચે મુજબ રહી છે:
૧. આવક (Revenue)
-
વાર્ષિક ધોરણે (YoY): જૂન ૨૦૨૫ ના ત્રિમાસિક ગાળામાં કંપનીની આવક રૂ. ૧,૯૪૭.૬૦ કરોડ હતી, જે ૧૫.૫૦% વધીને જૂન ૨૦૨૬ માં રૂ. ૨,૨૪૯.૪૫ કરોડ પર પહોંચી ગઈ છે.
-
ત્રિમાસિક ધોરણે (QoQ): માર્ચ ૨૦૨૬ ના ક્વાર્ટરમાં રૂ. ૨,૧૭૫.૩૩ કરોડની આવકની સરખામણીએ જૂન ૨૦૨૬ ના ક્વાર્ટરમાં આવકમાં ૩.૪૧% નો સામાન્ય વધારો થયો છે.
૨. ચોખ્ખો નફો (Profit After Tax)
-
વાર્ષિક ધોરણે (YoY): જૂન ૨૦૨૫ માં રૂ. ૨૪૬.૮૮ કરોડના નફા સામે જૂન ૨૦૨૬ માં કંપનીનો નફો ૩૭.૧૨% વધીને રૂ. ૩૩૮.૫૩ કરોડ થયો છે.
-
ત્રિમાસિક ધોરણે (QoQ): માર્ચ ૨૦૨૬ ના ક્વાર્ટરમાં કંપનીએ રૂ. ૪૯૨.૬૩ કરોડનો નફો કર્યો હતો. તેની સરખામણીમાં આ ત્રિમાસિક ગાળામાં નફો ૩૦.૧૭% ઘટીને રૂ. ૩૩૮.૫૩ કરોડ પર આવી ગયો છે.
લોન મંજૂરી (Sanctions) અને ડિસ્બર્સમેન્ટના આંકડા
જૂન ૨૦૨૬ ના ક્વાર્ટરમાં કંપનીના ધિરાણ આપવાના આંકડાઓમાં મોટો ફેરફાર જોવા મળ્યો છે:
લોન મંજૂરીઓ (Sanctions): ૩૦ જૂન, ૨૦૨૬ સુધીમાં IREDA એ રૂ. ૩,૩૮૦ કરોડની લોન મંજૂર કરી છે. ગયા વર્ષના સમાન ગાળામાં આ આંકડો રૂ. ૧૧,૭૪૦ કરોડ હતો, જે વાર્ષિક ધોરણે ૭૧.૨૧% નો મોટો ઘટાડો દર્શાવે છે.
લોન ઉપાડ/ચુકવણી (Disbursements): જૂન ૨૦૨૬ ના ક્વાર્ટરમાં લોન ડિસ્બર્સમેન્ટ રૂ. ૬,૫૫૬ કરોડ રહ્યું છે, જે ગયા વર્ષના રૂ. ૬,૯૮૦ કરોડ કરતા ૬.૦૭% ઓછું છે.
પોર્ટફોલિયોમાં ખાનગી ક્ષેત્ર (Private Sector) નો દબદબો
IREDA ની ઇન્વેસ્ટર પ્રેઝન્ટેશન અનુસાર, ૩૦ જૂન, ૨૦૨૬ સુધીમાં કંપનીની કુલ લોન બુક રૂ. ૯૪,૯૩૬ કરોડ પર પહોંચી ગઈ છે. માર્ચ ૨૦૨૬ માં તે રૂ. ૯૩,૦૬૯ કરોડ અને એક વર્ષ પહેલાં રૂ. ૭૯,૯૪૧ કરોડ હતી.
કંપનીના ધિરાણમાં ખાનગી ક્ષેત્રનો હિસ્સો સતત વધી રહ્યો છે:
-
પ્રાઇવેટ સેક્ટર: કંપનીના કુલ લોન પોર્ટફોલિયોમાં ૭૭% હિસ્સો (રૂ. ૭૨,૭૫૬ કરોડ) ખાનગી ક્ષેત્રનો છે. આ હિસ્સો માર્ચ ૨૦૨૬ માં ૭૩% અને જૂન ૨૦૨૫ માં ૭૨% હતો.
-
પબ્લિક સેક્ટર (Sectors): જાહેર ક્ષેત્રનો હિસ્સો ઘટીને ૨૩% (રૂ. ૨૨,૧૮૦ કરોડ) પર આવી ગયો છે, જે પહેલાં ૨૭-૨૮% આસપાસ હતો.
-
રાજ્યની વીજ કંપનીઓ (State Utilities): સ્ટેટ યુટિલિટીઝને આપવામાં આવેલી લોન વાર્ષિક ૪.૦૮% ઘટીને રૂ. ૧૮,૪૧૬ કરોડ રહી ગઈ છે.

ક્ષેત્રવાર ધિરાણ (Sector-wise Loan Portfolio)
IREDA દ્વારા જુદા જુદા રિન્યુએબલ સેક્ટર્સમાં આપવામાં આવેલા ધિરાણનું ચિત્ર નીચે મુજબ છે:
૧. સોલાર અને વિન્ડ પાવર (સૌથી મોટો હિસ્સો)
-
સોલાર એનર્જી: રૂ. ૨૪,૪૮૩ કરોડ સાથે સોલાર સેક્ટર સૌથી મોટો હિસ્સો ધરાવે છે, જેમાં વાર્ષિક ૩૦.૬૫% નો વધારો થયો છે.
-
વિન્ડ પાવર (પવન ઊર્જા): પવન ઊર્જા ક્ષેત્રે ધિરાણ વાર્ષિક ૪.૨૨% વધીને રૂ. ૧૦,૭૬૪ કરોડ થયું છે.
૨. ઝડપથી વધતા અન્ય સેક્ટર્સ
-
મેન્યુફેક્ચરિંગ સેક્ટર: સોલાર અને ક્લીન એનર્જી ઇક્વિપમેન્ટના ઉત્પાદન ક્ષેત્રે ધિરાણમાં વાર્ષિક ૯૯.૫૯% નો મજબૂત ઉછાળો આવ્યો છે અને તે રૂ. ૧૦,૭૫૬ કરોડે પહોંચ્યું છે.
-
હાઇબ્રિડ પ્રોજેક્ટ્સ (Wind-Solar Hybrid): હાઇબ્રિડ પ્રોજેક્ટ્સનું ધિરાણ વાર્ષિક ૯૦.૪૪% વધીને રૂ. ૫,૪૧૬ કરોડ થયું છે.
-
સ્માર્ટ મીટર્સ (Smart Meters): આ ક્ષેત્રે ધિરાણ ૮૧.૭૪% વધીને રૂ. ૧,૯૯૦ કરોડ નોંધાયું છે.
-
નવી ટેકનોલોજી (BESS – બેટરી સ્ટોરેજ): બેટરી એનર્જી સ્ટોરેજ માટેનું ધિરાણ માર્ચ ૨૦૨૬ ના રૂ. ૬૧૧ કરોડથી વધીને રૂ. ૯૦૭ કરોડ પર પહોંચ્યું છે (જે એક વર્ષ પહેલાં શૂન્ય હતું).
૩. જેમાં ઘટાડો થયો તેવા સેક્ટર્સ
-
હાઇડ્રોપાવર (જળ વિદ્યુત): જળ વિદ્યુત ક્ષેત્રનું ધિરાણ વાર્ષિક ૪.૫૨% ઘટીને રૂ. ૮,૦૪૪ કરોડ થયું છે.
-
ઇથેનોલ અને બાયોમાસ: ઇથેનોલ ધિરાણ વાર્ષિક ૧૨.૭૦% વધીને રૂ. ૭,૨૫૯ કરોડ થયું છે, પરંતુ બાયોમાસ પાવર માટેનું ધિરાણ ૧૩.૫૩% ઘટીને રૂ. ૧,૨૩૩ કરોડ થયું છે.
-
NBFCs ધિરાણ: અન્ય NBFC ને અપાતી લોનમાં વાર્ષિક ૨૬.૨૬% નો ઘટાડો થયો છે.



