આસામ ૨૦૩૦ સુધીમાં ૬,૦૦૦ મેગાવોટ ગ્રીન એનર્જી ક્ષમતાનું લક્ષ્ય ધરાવે છે: રાજ્યના આર્થિક વિકાસ અને ઊર્જા સુરક્ષા માટે મુખ્યમંત્રી હિમંતા બિસ્વા સરમાની મોટી જાહેરાત
ઉત્તર-પૂર્વીય ભારતનું પ્રમુખ રાજ્ય આસામ હવે ઝડપી આર્થિક વિકાસ અને ઔદ્યોગિક ક્રાંતિ તરફ આગળ વધી રહ્યું છે. રાજ્યના ભવિષ્યના સમૃદ્ધ આર્થિક માળખા અને ઊર્જા સુરક્ષાને મજબૂત બનાવવાના હેતુથી આસામે વર્ષ ૨૦૩૦ સુધીમાં ૬,૦૦૦ મેગાવોટ (MW) નવીનીકરણીય ઊર્જા (Renewable Energy) ક્ષમતા સ્થાપિત કરવાનું મહત્વાકાંક્ષી લક્ષ્યાંક રાખ્યું છે. મંગળવારે ગુવાહાટી ખાતે આ અંગેની જાહેરાત કરતા રાજ્યના મુખ્યમંત્રી હિમંતા બિસ્વા સરમાએ જણાવ્યું હતું કે સોશિયલ મીડિયા પ્લેટફોર્મ ‘X’ પર તેમણે સ્પષ્ટ કર્યું છે કે ગ્રીન એનર્જી આસામની “આગામી વિકાસગાથા” નું મુખ્ય કેન્દ્રબિંદુ બનવા જઈ રહી છે.
મુખ્યમંત્રીએ ભારપૂર્વક કહ્યું કે ૨૦૩૦ સુધીમાં ૬,૦૦૦ મેગાવોટ રિન્યુએબલ એનર્જી મેળવવાના આ મિશન સાથે રાજ્ય સરકાર એક આધુનિક, સ્વચ્છ અને વધુ ઊર્જા-સુરક્ષિત આસામનો મજબૂત પાયો નાખી રહી છે.
વધતી વીજ માંગ અને ઔદ્યોગિક વિસ્તરણ
હાલના સમયમાં આસામમાં ઝડપથી વધી રહેલું શહેરીકરણ, માળખાગત સુવિધાઓનો વિકાસ અને મોટા પાયે થઈ રહેલું ઔદ્યોગિક વિસ્તરણ રાજ્યમાં વીજળીની માગમાં અભૂતપૂર્વ વધારો કરી રહ્યા છે. આ પરિસ્થિતિમાં માત્ર પરંપરાગત વીજળી સ્ત્રોતો પર નિર્ભર રહેવાને બદલે વીજ ઉત્પાદનના સ્ત્રોતોમાં વિવિધતા લાવવી અત્યંત જરૂરી બની ગઈ છે.
આસામના મોટાભાગના વિસ્તારોમાં વિશાળ જમીન ઉપલબ્ધતા અને સાનુકૂળ આબોહવા રહેલી છે, જેના કારણે અહીં ખાસ કરીને સૌર ઊર્જા (Solar Energy) અને પવન ઊર્જા માટે વિપુલ સંભાવનાઓ છે. નવીનીકરણીય ઊર્જાનો હિસ્સો વધારવાથી રાજ્યને પોતાના વીજ મિશ્રણને સંતુલિત કરવામાં મદદ મળશે અને લાંબા ગાળે કોલસા જેવા પરંપરાગત અશ્મિભૂત ઇંધણ પરની નિર્ભરતામાં નોંધપાત્ર ઘટાડો થશે.
જાહેર અને ખાનગી રોકાણ આકર્ષવાની વ્યૂહરચના
આસામ સરકાર તેની વ્યાપક વિકાસ વ્યૂહરચનાના ભાગરૂપે સ્વચ્છ ઊર્જા પ્રોજેક્ટ્સમાં દેશ-વિદેશના મોટા ખાનગી અને જાહેર સાહસોનું રોકાણ આકર્ષવા માટે સક્રિય બની છે. બિન-અશ્મિભૂત ઇંધણ આધારિત વીજળી ઉત્પાદન વધારવા અને કાર્બન ઉત્સર્જન ઘટાડવાના ભારત સરકારના રાષ્ટ્રીય લક્ષ્યાંકો સાથે આસામનું આ પગલું સંપૂર્ણ રીતે સુસંગત છે.
આ આયોજિત વિસ્તરણથી આસામના ઉભરતા ઔદ્યોગિક અને રોકાણના પરિદ્રશ્યને નવું બળ મળશે. તમામ ક્ષેત્રોને અવિરત અને વિશ્વસનીય વીજળી મળી રહેશે, જેનાથી ગ્રીન એનર્જી ઈન્ફ્રાસ્ટ્રક્ચર, ઉત્પાદન, લોજિસ્ટિક્સ અને ટેકનોલોજી ક્ષેત્રે હજારો નવી રોજગારીની તકો ઉભી થવાની અપેક્ષા છે.
લક્ષ્યાંક હાંસલ કરવા સામેના પડકારો અને રોડમેપ
જોકે, ૨૦૩૦ સુધીમાં ૬,૦૦૦ મેગાવોટનો આ વિશાળ આંકડો હાંસલ કરવો એ એક મોટો પડકાર પણ છે. આ લક્ષ્યને વાસ્તવિકતામાં બદલવા માટે માત્ર ઉત્પાદન ક્ષમતા વધારવી પૂરતી નથી, પરંતુ વીજળીને સફળતાપૂર્વક ટ્રાન્સમિટ કરવા માટે ટ્રાન્સમિશન માળખું, જમીન સંપાદન પ્રક્રિયા અને ગ્રીડ એકીકરણ (Grid Integration) માં મોટા પાયે મૂડીરોકાણ કરવું પડશે.
મુખ્યમંત્રી હિમંતા બિસ્વા સરમાની આ જાહેરાત સ્પષ્ટ સંકેત આપે છે કે નવીનીકરણીય ઊર્જાને હવે માત્ર એક પર્યાવરણીય પ્રાથમિકતા તરીકે નથી જોવામાં આવી રહી, પરંતુ તેને આસામની સમગ્ર આર્થિક અને માળખાગત વિકાસ વ્યૂહરચનાના એક અનિવાર્ય ઘટક તરીકે સ્થાન આપવામાં આવ્યું છે. આવનારા વર્ષોમાં આ કાગળ પરના લક્ષ્યાંકને કાર્યરત વીજ પ્રોજેક્ટ્સમાં ફેરવવા માટે સરકારી એજન્સીઓ, રાજ્ય વીજ નિગમ અને ખાનગી રોકાણકારોએ એકજૂથ થઈને સંકલિત પ્રયાસો કરવા પડશે.
