પર્યાવરણ બચાવવા ADB નો મોટો નિર્ણય: આ દેશને મળ્યું ₹૪૧૫ કરોડથી વધુનું ફંડ!
એશિયન ડેવલપમેન્ટ બેંક (ADB) એ તુર્કીના ફાઇનાન્શિયલ લીઝિંગ ક્ષેત્રમાં પ્રવેશ કરીને એક મહત્વપૂર્ણ સફળતા હાંસલ કરી છે. ADB એ તુર્કીની અગ્રણી લીઝિંગ કંપની ‘યાપી ક્રેડિટ લીઝિંગ’ (Yapı Kredi Leasing) સાથે $૫૦ મિલિયન (આશરે ₹૪૧૫ કરોડથી વધુ) ના મધ્યમ ગાળાના ધિરાણ કરાર પર હસ્તાક્ષર કર્યા છે. આ ભાગીદારીનો મુખ્ય ઉદ્દેશ્ય તુર્કીની ઉર્જા સુરક્ષાને મજબૂત કરવાનો, સ્વચ્છ ઉર્જાના વપરાશને પ્રોત્સાહન આપવાનો અને પર્યાવરણને અનુકૂળ ગ્રીન ઉદ્યોગોના વિકાસને ટેકો આપવાનો છે.
આ કરાર તુર્કીના લીઝિંગ સેક્ટરમાં ADB નું પ્રથમ જ ટ્રાન્ઝેક્શન છે. યાપી ક્રેડિટ લીઝિંગ એ તુર્કીની ચોથી સૌથી મોટી ખાનગી બેંક ‘યાપી ક્રેડિટ’ની માલિકીની સંસ્થા છે. કંપની આ ભંડોળનો ઉપયોગ તેના સસ્ટેનેબલ અને ક્લીન એનર્જી પ્રોજેક્ટ્સના પોર્ટફોલિયોને વિસ્તારવા માટે કરશે.
ક્લીન એનર્જી અને પર્યાવરણ અનુકૂળ ઈન્ફ્રાસ્ટ્રક્ચરમાં રોકાણ
આ નવી ફાઇનાન્સિંગ સુવિધા દ્વારા તુર્કીમાં ઉર્જા ક્ષેત્રે બહુવિધ સુધારાઓ કરવામાં આવશે. આ ભંડોળનો ઉપયોગ સોલાર (સૂર્યઉર્જા), વિન્ડ (પવન ઉર્જા) અને જીઓથર્મલ ઉર્જા પ્રોજેક્ટ્સને પ્રોત્સાહિત કરવા માટે થશે. આ ઉપરાંત, દેશમાં ઈલેક્ટ્રિક વાહનો (EVs), ઈવી ચાર્જિંગ ઈન્ફ્રાસ્ટ્રક્ચર અને ઔદ્યોગિક એકમો માટે ઉર્જા-કાર્યક્ષમ (Energy-Efficient) સાધનોના નિર્માણ અને ખરીદી માટે આ નાણાં વાપરવામાં આવશે.
વિશેષરૂપે, તુર્કીના ટેક્સટાઇલ (કાપડ) જેવા વિશાળ ઉદ્યોગોને એનર્જી-એફિશિયન્ટ ટેકનોલોજી અપનાવવા માટે ધિરાણ પૂરું પાડવામાં આવશે. આનાથી સ્થાનિક કંપનીઓને ઉર્જાનો વપરાશ ઘટાડવામાં અને ઉત્પાદન ખર્ચ ઓછો કરીને તેમની કાર્યક્ષમતા વધારવામાં સીધી મદદ મળશે. લીઝિંગ-આધારિત ફાઇનાન્સિંગ સોલ્યુશન્સના માધ્યમથી નાના અને મધ્યમ કદના સ્થાનિક વ્યવસાયો માટે પણ ગ્રીન ટેકનોલોજી મેળવવી વધુ સરળ બનશે.
‘બ્લુ લીઝ’ પ્રોજેક્ટ્સ માટે ૧૫% ભંડોળ અનામત
આ કરારનું એક સૌથી આકર્ષક અને મહત્વનું પાસું એ છે કે કુલ ફાઇનાન્સિંગમાંથી આશરે ૧૫% રકમ ‘બ્લુ લીઝ’ (Blue Lease) પ્રોજેક્ટ્સ માટે ફાળવવામાં આવશે. આ પ્રોજેક્ટ્સ ખાસ કરીને પર્યાવરણ સુરક્ષા અને સંસાધનોની કાર્યક્ષમતા (Resource Efficiency) પર ધ્યાન કેન્દ્રિત કરશે.
‘બ્લુ લીઝ’ હેઠળ સમાવિષ્ટ મુખ્ય ક્ષેત્રો:
-
પ્લાસ્ટિક રિસાયક્લિંગ: પ્લાસ્ટિક કચરાનું પુનઃચક્રણ કરીને પર્યાવરણને નુકસાન થતું અટકાવવું.
-
વેસ્ટવોટર ટ્રીટમેન્ટ: ઔદ્યોગિક અને શહેરી દૂષિત પાણીને શુદ્ધ કરવા માટેના પ્લાન્ટ્સ સ્થાપવા.
-
બાયોડિગ્રેડેબલ પેકેજિંગ: પર્યાવરણમાં સરળતાથી ભળી જાય તેવા પેકેજિંગ મટીરીયલનું ઉત્પાદન.
-
સસ્ટેનેબલ ફિશરીઝ: પર્યાવરણને અનુકૂળ મત્સ્યઉદ્યોગ સાધનો અને ટેકનોલોજીનો ઉપયોગ.
આર્થિક સ્થિરતા અને સસ્ટેનેબિલિટી લક્ષ્યો
ADB ના વરિષ્ઠ અધિકારીઓએ ભારપૂર્વક જણાવ્યું હતું કે તુર્કીના ઉત્પાદક ખાનગી ક્ષેત્રને ટેકો આપવામાં લીઝિંગ ઉદ્યોગ ખૂબ જ નિર્ણાયક ભૂમિકા ભજવે છે. બેંકના મતે, લીઝ ફાઇનાન્સિંગ સુધીની પહોંચ સરળ બનાવવાથી બજારની સ્થિતિસ્થાપકતા મજબૂત બનશે અને દેશના અર્થતંત્રમાં સ્વચ્છ ઉત્પાદન પદ્ધતિઓને વેગ મળશે.
| વિગત | મુખ્ય માહિતી |
| સંસ્થા/કંપનીઓ | એશિયન ડેવલપમેન્ટ બેંક (ADB) અને યાપી ક્રેડિટ લીઝિંગ |
| કુલ ફાઇનાન્સિંગ | $૫૦ મિલિયન (મધ્યમ ગાળાનું ધિરાણ) |
| મુખ્ય ક્ષેત્રો | સોલાર, વિન્ડ, જીઓથર્મલ, EV, ટેક્સટાઇલ અને ગ્રીન ઈન્ડસ્ટ્રી |
| બ્લુ લીઝ ફાળવણી | કુલ રકમના આશરે ૧૫% |
| મહત્વપૂર્ણ લક્ષ્યાંક | તુર્કી ગ્રીન ડીલ અને ૨૦૫૦ નેટ-ઝીરો ટાર્ગેટ |
યાપી ક્રેડિટ લીઝિંગના સીઈઓ ફાતિહ તોરુને (Fatih Torun) આ કરારને તુર્કીના સસ્ટેનેબલ ફાઇનાન્સ ઈકોસિસ્ટમ માટે એક મહત્વપૂર્ણ સીમાચિહ્નરૂપ ગણાવ્યો હતો. તેમણે ઉમેર્યું કે આ ફાઇનાન્સિંગથી સ્થાનિક વ્યવસાયો ક્લીન ટેકનોલોજી સરળતાથી અપનાવી શકશે, તેમની વૈશ્વિક સ્પર્ધાત્મકતા વધશે અને દેશના પર્યાવરણીય લક્ષ્યોને ઝડપથી પ્રાપ્ત કરી શકાશે.
વૈશ્વિક અને સ્થાનિક નીતિઓ સાથે સુસંગતતા
આ ટ્રાન્ઝેક્શન તુર્કીના ‘ગ્રીન ડીલ એક્શન પ્લાન’ અને મધ્યમ ગાળાના આર્થિક કાર્યક્રમોને સીધો ટેકો આપે છે. સાથોસાથ, આ યોજના ADB ની વર્ષ ૨૦૨૫–૨૦૨૭ માટેની કન્ટ્રી સ્ટ્રેટેજી સાથે પણ સંપૂર્ણપણે સુસંગત છે.
આ ઉપરાંત, યાપી ક્રેડિટની પેરેન્ટ કંપની ‘કોચ ગ્રૂપ’ (Koç Group) એ વર્ષ ૨૦૫૦ સુધીમાં સંપૂર્ણ ‘નેટ-ઝીરો એમિશન’ (કાર્બન ન્યુટ્રાલિટી) હાંસલ કરવાનો મહત્વાકાંક્ષી લક્ષ્યાંક રાખ્યો છે. ADB નો આ નાણાકીય ટેકો કોચ ગ્રૂપના આ પર્યાવરણીય સંકલ્પને પૂર્ણ કરવામાં મદદરૂપ સાબિત થશે.
