એશિયન ડેવલપમેન્ટ બેંકનું મોટું રોકાણ: કંબોડિયામાં બનશે ભારતનું સૌથી મોટું બેટરી સ્ટોરેજ કેન્દ્ર!
કંબોડિયાના રિન્યુએબલ એનર્જી (પુનઃપ્રાપ્ય ઊર્જા) ક્ષેત્રે એક ઐતિહાસિક નિર્ણય લેવાયો છે. એશિયન ડેવલપમેન્ટ બેંક (ADB) દ્વારા કંબોડિયામાં બેટરી સ્ટોરેજ પ્રોજેક્ટ માટે 63.44 મિલિયન યુએસ ડોલરના ફાઇનાન્સિંગ પેકેજને મંજૂરી આપવામાં આવી છે. આ પ્રોજેક્ટ માત્ર કંબોડિયાની વીજળીની જરૂરિયાતોને જ પૂર્ણ નહીં કરે, પરંતુ દેશને સ્વચ્છ ઊર્જા તરફ ઝડપથી આગળ વધવામાં મદદરૂપ થશે.

પ્રોજેક્ટનું મુખ્ય લક્ષ્ય: ગ્રીડ સ્થિરતા અને ઊર્જા સુરક્ષા
આ ‘યુટિલિટી-સ્કેલ બેટરી એનર્જી સ્ટોરેજ પ્રોજેક્ટ’નો મુખ્ય ઉદ્દેશ્ય કંબોડિયાની વીજ પ્રણાલીમાં રિન્યુએબલ એનર્જીના એકીકરણને વેગ આપવાનો છે. અત્યારે વિશ્વભરમાં ગ્રીડ સ્થિરતા અને ઊર્જા સુરક્ષા સૌથી મોટા પડકારો છે. આ પ્રોજેક્ટ હેઠળ, ટેકિયો (Takeo) સબસ્ટેશન ખાતે 250-મેગાવોટ/500-મેગાવોટ-અવરની ક્ષમતા ધરાવતી બેટરી એનર્જી સ્ટોરેજ સિસ્ટમનું નિર્માણ કરવામાં આવશે.
આ સુવિધાનો સૌથી મોટો ફાયદો એ છે કે તે વધારાની રિન્યુએબલ એનર્જીનો સંગ્રહ કરી શકશે. જ્યારે વીજળીની માંગ પીક લોડ પર હોય (જ્યારે સૌથી વધુ વીજળી વપરાતી હોય), ત્યારે આ બેટરી તે સંગ્રહિત ઊર્જાને ગ્રીડમાં પાછી મોકલશે, જેનાથી વીજ પુરવઠો સ્થિર રહેશે.
વધતી જતી માંગ અને ઔદ્યોગિક વિકાસ
કંબોડિયાના દક્ષિણ ભાગમાં ઔદ્યોગિક ઝોન, કૃષિ-પ્રક્રિયા એકમો (agro-processing facilities) અને શહેરી વિસ્તારોનો ઝડપથી વિકાસ થઈ રહ્યો છે, જેને કારણે વીજળીની માંગમાં પણ સતત વધારો થઈ રહ્યો છે. આ પ્રોજેક્ટ આ વધતી જતી માંગને પહોંચી વળવામાં મહત્વની ભૂમિકા ભજવશે. તે માત્ર મોટા ઉદ્યોગોને જ નહીં, પરંતુ ખેડૂતો અને સામાન્ય પરિવારોને પણ સુરક્ષિત અને સસ્તું વીજળી પહોંચાડવાનું કામ કરશે.
આસિયાન પાવર ગ્રીડ તરફ એક ડગલું
આ પ્રોજેક્ટનો વ્યાપ માત્ર કંબોડિયા પૂરતો સીમિત નથી. તે વિયેતનામ સાથેની વીજળીની સરહદ પારની વેપાર અને ગ્રીડ જોડાણને પણ મજબૂત બનાવશે. આ પગલું ‘આસિયાન પાવર ગ્રીડ’ (ASEAN Power Grid) ના લક્ષ્યાંકને પરિપૂર્ણ કરવા માટેનું એક મહત્વપૂર્ણ યોગદાન છે, જેનો ઉદ્દેશ્ય 2045 સુધીમાં સમગ્ર દક્ષિણ-પૂર્વ એશિયામાં એકીકૃત વીજળી ગ્રીડ બનાવવાનો છે.

વૈશ્વિક ઊર્જા કટોકટી અને કંબોડિયાનો નિર્ધાર
ADB ના કંબોડિયા માટેના કન્ટ્રી ડાયરેક્ટર યસ્મિન સિદ્દીકીએ આ પ્રોજેક્ટ વિશે જણાવ્યું હતું કે, “વૈશ્વિક ઊર્જા કટોકટીના સમયમાં, આ પ્રોજેક્ટ કંબોડિયાની સ્વચ્છ ઊર્જા સંક્રમણ (clean energy transition) પ્રત્યેની પ્રતિબદ્ધતાને વધુ મજબૂત બનાવે છે.”
કંબોડિયા હાલમાં વીજળીના ઉત્પાદન માટે આયાતી ઇંધણ પર ખૂબ વધારે નિર્ભર છે. આ નિર્ભરતાને કારણે દેશ ઘણીવાર ભૌગોલિક-રાજકીય તણાવ અને અન્ય બાહ્ય પરિબળોને કારણે આવતી કિંમતોની અસ્થિરતાનો ભોગ બને છે. આ બેટરી સ્ટોરેજ સિસ્ટમ દેશને આ જોખમોમાંથી બહાર આવવામાં મદદ કરશે.
2030 સુધીમાં 70% રિન્યુએબલ એનર્જીનું લક્ષ્ય
કંબોડિયાએ 2030 સુધીમાં પોતાની 70 ટકા ઊર્જા જરૂરિયાત રિન્યુએબલ સ્ત્રોતોમાંથી પૂરી કરવાનું મહત્વાકાંક્ષી લક્ષ્ય રાખ્યું છે. આ પ્રોજેક્ટ સૌર ઉર્જા અને અન્ય પુનઃપ્રાપ્ય ઉર્જાના વધુ સારા એકીકરણ માટે માર્ગ મોકળો કરશે. આ ઉપરાંત, આ પ્રોજેક્ટ કાર્યરત થવાથી વાર્ષિક આશરે 27,700 ટન જેટલા ગ્રીનહાઉસ ગેસના ઉત્સર્જનને રોકી શકાશે, જે પર્યાવરણ માટે એક ખૂબ જ મોટી જીત છે.



