ગુજરાતમાં રિન્યુએબલ એનર્જીને મોટી રાહત, 5.5 મેગાવોટના વિન્ડ-સોલર હાઇબ્રિડ પ્રોજેક્ટને મળી 6 મહિનાની મુદ્દત

KPI ગ્રીન એનર્જી માટે મોટા સમાચાર, પ્રોજેક્ટ માટે વધારાનો સમય મળ્યો.

ગુજરાતના અક્ષય ઉર્જા (Renewable Energy) ક્ષેત્રે એક મહત્વપૂર્ણ સમાચાર સામે આવ્યા છે. ગુજરાત વિદ્યુત નિયામક આયોગ (GERC) એ KPI ગ્રીન એનર્જીના 5.5 મેગાવોટના વિન્ડ-સોલર હાઇબ્રિડ પ્રોજેક્ટ માટે એક મોટો નિર્ણય લેતા કંપનીને પ્રોજેક્ટ પૂર્ણ કરવા માટે 6 મહિનાનો વધારાનો સમય આપ્યો છે. આયોગનો આ નિર્ણય માત્ર આ ચોક્કસ પ્રોજેક્ટ માટે જ નહીં, પરંતુ ભવિષ્યમાં રિન્યુએબલ એનર્જી ડેવલપર્સ માટે પણ એક મોટી રાહતરૂપ માનવામાં આવે છે.

શું હતો સમગ્ર મામલો?

KPI ગ્રીન એનર્જીએ શરૂઆતમાં આ પ્રોજેક્ટને ‘થર્ડ-પાર્ટી’ વીજળી વેચાણના હેતુથી વિકસાવ્યો હતો. કંપનીએ જુલાઈ 2024માં GETCO ના 220 kV વાગરા સબસ્ટેશન પર સ્ટેજ-II ગ્રીડ કનેક્ટિવિટી મેળવી હતી અને તે માટે જરૂરી બેંક ગેરંટી પણ જમા કરાવી હતી. ત્યારબાદ, એક સ્પર્ધાત્મક બિડિંગ પ્રક્રિયા દ્વારા આ પ્રોજેક્ટની ક્ષમતા ગુજરાત ઉર્જા વિકાસ નિગમ લિમિટેડ (GUVNL) ને ફાળવવામાં આવી હતી.

વિવાદ ત્યારે વકર્યો જ્યારે જૂન 2025માં GETCO એ KPI ગ્રીન એનર્જીને એક નોટિસ જારી કરી. તેમાં જણાવવામાં આવ્યું હતું કે કનેક્ટિવિટી ફાળવણીના એક વર્ષની અંદર, એટલે કે 29 જુલાઈ 2025 સુધીમાં પ્રોજેક્ટને કાર્યરત કરવો ફરજિયાત છે. GETCO એ ચેતવણી આપી હતી કે જો સમયમર્યાદાનું પાલન નહીં થાય, તો કનેક્ટિવિટી રદ કરવામાં આવશે અને ₹55 લાખની બેંક ગેરંટી જપ્ત કરવામાં આવશે.

KPI ગ્રીન એનર્જીનો પક્ષ અને પડકારો

KPI ગ્રીન એનર્જીએ આયોગ સમક્ષ પોતાની વાત રાખતા કહ્યું કે કામ શરૂ કરવાની સમયમર્યાદા 29 જુલાઈથી નહીં, પરંતુ 22 જાન્યુઆરી 2025થી ગણવી જોઈએ, કારણ કે ઇવેક્યુએશન ઇન્ફ્રાસ્ટ્રક્ચર (વીજળી નિકાલનું માળખું) વાસ્તવમાં તે દિવસે જ ઉપલબ્ધ કરાવવામાં આવ્યું હતું.

કંપનીએ એમ પણ જણાવ્યું હતું કે કાયદાકીય કાર્યવાહીને કારણે તેઓ એક મોટા 370 મેગાવોટના પાવર પરચેઝ એગ્રીમેન્ટ (PPA) સાથે આ પ્રોજેક્ટને જોડવાની તક ગુમાવી બેઠા હતા. જોકે, પ્રોજેક્ટને નુકસાનથી બચાવવા માટે, તેમણે આ કનેક્ટિવિટીને નવેમ્બર 2025માં GUVNL સાથે હસ્તાક્ષરિત 150 મેગાવોટના અલગ વિન્ડ પાવર એગ્રીમેન્ટ સાથે જોડી દીધી હતી.

બીજી તરફ, GETCO નું કહેવું હતું કે કનેક્ટિવિટીના નિયમોમાં પ્રોજેક્ટનો હેતુ બદલવાની પરવાનગી નથી અને ડેવલપર નિર્ધારિત સમયમર્યાદામાં જરૂરી માઇલસ્ટોન્સ હાંસલ કરવામાં નિષ્ફળ રહ્યા છે.

GERCનો હસ્તક્ષેપ અને ઐતિહાસિક નિર્ણય

બંને પક્ષોને સાંભળ્યા પછી, GERC એ જાન્યુઆરી 2026માં કરવામાં આવેલા સુધારાનો ઉલ્લેખ કર્યો. આ સુધારાઓ ખાસ કરીને એવા રિન્યુએબલ એનર્જી ડેવલપર્સ માટે લાવવામાં આવ્યા હતા જેઓ તેમના નિયંત્રણ બહારની પરિસ્થિતિઓનો સામનો કરી રહ્યા છે. આયોગે જોયું કે KPI ગ્રીન એનર્જીનો કેસ આ નિયમોના દાયરામાં આવે છે, ત્યારબાદ તેમને પ્રોજેક્ટ પૂર્ણ કરવા માટે 6 મહિનાનો સમય આપવામાં આવ્યો.

આયોગે સ્પષ્ટ સૂચનાઓ આપી છે:

1. GETCO આ સમયગાળા દરમિયાન સ્ટેજ-II ગ્રીડ કનેક્ટિવિટી રદ કરશે નહીં.

2. કંપનીની ₹55 લાખની બેંક ગેરંટી સુરક્ષિત રહેશે અને તેને જપ્ત કરવામાં આવશે નહીં.

3. કંપનીએ બેંક ગેરંટીની માન્યતા જાળવી રાખવી પડશે.

4. પ્રોજેક્ટ પૂર્ણ ન થાય ત્યાં સુધી કંપનીએ GETCO અને GERC બંનેને ત્રિમાસિક પ્રગતિ અહેવાલ જમા કરાવવો પડશે.

આ નિર્ણયનો અર્થ

આ નિર્ણય રિન્યુએબલ એનર્જી ક્ષેત્રના ડેવલપર્સ માટે મોટું પ્રોત્સાહન છે. ઘણીવાર ટેકનિકલ અને કાયદાકીય જટિલતાઓને કારણે પ્રોજેક્ટ્સમાં વિલંબ થાય છે, જેનાથી ડેવલપર્સનું મનોબળ તૂટે છે. GERC નો આ સંતુલિત અભિગમ દર્શાવે છે કે નિયામક સંસ્થા માત્ર નિયમોનું પાલન કરાવવા માટે જ નથી, પરંતુ તે ઉદ્યોગમાં આવતી વ્યવહારુ મુશ્કેલીઓને પણ સમજે છે.

આ પ્રોજેક્ટ હવે સાચા માર્ગ પર છે અને આશા છે કે તે ટૂંક સમયમાં ગુજરાતની હરિત ઉર્જા ગ્રીડમાં યોગદાન આપશે. KPI ગ્રીન એનર્જી માટે સમયમર્યાદામાં વધારો એ માત્ર કાયદાકીય જીત જ નથી, પરંતુ પ્રોજેક્ટને પાટા પર લાવવાની એક સુવર્ણ તક પણ છે.

ગુજરાત સરકારનું લક્ષ્ય રાજ્યને ગ્રીન એનર્જીનું હબ બનાવવાનું છે અને આવા નિર્ણયો આ લક્ષ્યની દિશામાં એક સીમાચિહ્નરૂપ સાબિત થાય છે. આશા છે કે KPI ગ્રીન એનર્જી હવે પૂરી તત્પરતા સાથે આ પ્રોજેક્ટને સમયસર પૂર્ણ કરશે, જેનાથી માત્ર કંપનીને જ નહીં, પરંતુ ગુજરાતના રિન્યુએબલ એનર્જી ઇન્ફ્રાસ્ટ્રક્ચરને પણ મજબૂતી મળશે.