ગ્રીન એનર્જીમાં ઐતિહાસિક ક્રાંતિ: કોલસા અને કુદરતી ગેસ વિના જનરેટ થશે પાવર, જાણો ‘Wärtsilä 31H2’ ની તાકાત
વિજ્ઞાન અને ગ્રીન એનર્જીના ક્ષેત્રમાં વૈશ્વિક સ્તરે એક અદભુત અને ઐતિહાસિક ક્રાંતિના મંડાણ થયા છે. વિશ્વ સમક્ષ લાંબા સમયથી ઘેરાઈ રહેલા વીજળી સંકટ અને વધતા જતા પ્રદૂષણને જડમૂળથી ખતમ કરવા માટે સ્પેને એક મોટી સફળતા મેળવી છે. સ્પેનિશ શહેર બર્મિઓની અગ્રણી ટેકનોલોજી કંપની ‘વોર્ટસિલા’ (Wärtsilä) દ્વારા વિશ્વનું સૌપ્રથમ ૧૦૦% શુદ્ધ હાઇડ્રોજનથી ચાલતું વિશાળ પાવર એન્જિન વિકસાવવામાં આવ્યું છે, જેનું પરીક્ષણ પણ સફળતાપૂર્વક પૂર્ણ કરી લેવાયું છે. ‘વોર્ટસિલા ૩૧H૨’ (Wärtsilä 31H2) મોડેલ નામ ધરાવતું આ ક્રાંતિકારી એન્જિન ભવિષ્યમાં પરંપરાગત ઉર્જા સ્ત્રોતો જેવા કે કોલસો, ડીઝલ કે કુદરતી ગેસના વપરાશ વિના જ અવિરત વીજળી ઉત્પન્ન કરવાની ક્ષમતા ધરાવે છે. આ એન્જિન દ્વારા ઉત્પાદિત વીજળીને પરીક્ષણ બાદ સીધી જ સ્પેનના નેશનલ પાવર ગ્રીડમાં સપ્લાય કરવામાં આવી છે, જે ઉર્જા ક્ષેત્રે એક નવો ઈતિહાસ રચે છે.
વૈશ્વિક સ્તરે અત્યાર સુધી જેટલા પણ હાઇડ્રોજન એન્જિન પર કામ થઈ રહ્યું હતું, તે તમામમાં હાઇડ્રોજનની સાથે કુદરતી ગેસ (નેચરલ ગેસ) નું મિશ્રણ કરવું અનિવાર્ય હતું. પરંતુ વોર્ટસિલા કંપનીના આ નવા સંશોધને અન્ય કોઈપણ પ્રકારના અશ્મિભૂત બળતણ (ફોસિલ ફ્યુઅલ) ની જરૂરિયાતને સંપૂર્ણપણે નાબૂદ કરી દીધી છે. કંપનીએ આ અતિ મહત્વકાંક્ષી પ્રોજેક્ટના પરીક્ષણ માટે સ્પેનની પસંદગી કરી, કારણ કે સ્પેન પહેલેથી જ મોટા પાયે રિન્યુએબલ અને ગ્રીન એનર્જીનો ઉપયોગ કરવામાં અગ્રેસર છે. આ પાવર પ્લાન્ટ એન્જિને સાબિત કરી દીધું છે કે પૃથ્વી પર ઝેરી પ્રદૂષણ ફેલાવ્યા વગર પણ અબજો મેગાવોટ સ્વચ્છ વીજળી ઉત્પન્ન કરી શકાય છે.
હવામાન પરની નિર્ભરતાનો અંત આવશે
એક અંદાજ મુજબ, વર્ષ ૨૦૩૦ સુધીમાં વૈશ્વિક સ્તરે સૌર ઉર્જા (સોલાર) અને પવન ઉર્જા (વિન્ડ) ની ક્ષમતામાં ૪,૬૦૦ ગીગાવોટનો મોટો વધારો થવાની સંભાવના છે. પરંતુ આ કુદરતી સ્ત્રોતોની સૌથી મોટી મર્યાદા એ છે કે સૂર્યપ્રકાશ અને પવન હંમેશા એકસરખા નથી હોતા. ચોમાસામાં કે રાત્રિના સમયે સોલાર પેનલ કામ નથી કરતી અને પવન બંધ થતાં વિન્ડ મિલ અટકી જાય છે, જેના લીધે પાવર ગ્રીડમાં મોટી વધઘટ થાય છે. આ ૧૦૦% હાઇડ્રોજન એન્જિન આ ગંભીર સમસ્યાનો કાયમી ઉકેલ લાવશે.
આ ટેકનોલોજી અંતર્ગત, જ્યારે પણ આકાશ સાફ હશે અને પવન તેજ હશે, ત્યારે જરૂરિયાત કરતાં વધુ ઉત્પાદિત થયેલી વધારાની વીજળીનો ઉપયોગ કરીને પાણીના અણુઓનું વિભાજન (ઇલેક્ટ્રોલિસિસ) કરવામાં આવશે અને તેમાંથી ગ્રીન હાઇડ્રોજન બનાવીને સંગ્રહિત કરવામાં આવશે. ત્યારબાદ જ્યારે હવામાન પ્રતિકૂળ બને અથવા રાત્રિનો સમય હોય, ત્યારે આ સંગ્રહિત ગ્રીન હાઇડ્રોજનને ‘૩૧H૨’ એન્જિનમાં બળતણ તરીકે વાપરીને સતત પાવર ગ્રીડને જીવંત રાખી શકાશે.
ઔદ્યોગિક જગત અને અર્થતંત્રમાં નવો વળાંક
આ અદભુત એન્જિનમાં સમગ્ર પૃથ્વીનું ચિત્ર બદલી નાખવાની તાકાત છે. ખાસ કરીને ચોવીસે કલાક કાર્યરત રહેતી ભારે મશીનરીવાળી ફેક્ટરીઓ અને વર્તમાન સમયમાં સૌથી વધુ વીજળીનો વપરાશ કરતા આર્ટિફિશિયલ ઇન્ટેલિજન્સ (AI) ના વિશાળ ડેટા સેન્ટરોને આ ટેકનોલોજીથી સૌથી મોટો ફાયદો થશે. વોર્ટસિલા કંપનીના ડિરેક્ટર રાસમસ ટેયરના જણાવ્યા અનુસાર, એન્જિનનું ટેકનિકલ પરીક્ષણ દરેક માપદંડ પર સફળ રહ્યું છે. હવે સમય આવી ગયો છે કે વિશ્વભરની સરકારો ગ્રીન હાઇડ્રોજનના વ્યાપક ઉપયોગ અંગે મજબૂત અને સ્પષ્ટ નીતિઓ બનાવે. જો આ આખી સિસ્ટમને વૈશ્વિક સ્તરે મોટા પાયે સ્વીકારવામાં આવે, તો માનવજાત ખૂબ જ ટૂંકા સમયમાં ગ્લોબલ વોર્મિંગ, પ્રદૂષણ અને પાવર કટોકટી જેવી સળગતી સમસ્યાઓમાંથી હંમેશા માટે મુક્ત થઈ શકે છે.
